Ach, de Schaal van Latour
. Toch een beetje het White Album, de Eva Green, de Tesla onder de wijnranglijsten. De te kloppen benchmark voor wijnliefhebbers, daar is iedereen het wel over eens.
Welnu, we hebben er goed nieuws en slecht nieuws over. Het goede nieuws: de onneembaar geachte waardering van 50 (een Chateau Latour 1994) is overtroffen. Het slechte nieuws: het gaat eveneens om een Chateau Latour. Eentje uit 1998. En het gaat om 0.17 punten hoger.
Is hier sprake geweest van voorkennis,
sublimal messages, sociale
peer pressure en misschien zelfs wel gevoeligheid voor
fake news? Het is gecompliceerd.
Maar laten we bij het begin beginnen. We zijn op 29 december 2015 in het wel zeer sfeervolle appartement van Rick. Het is zomaar anderhalf decennium geleden dat het gezelschap zich hier voor het laatst verzamelde. De geest van de Beatles waart door het pand, getuige de vele unieke foto's, memorabilia en zelfs een klein, smaakvol altaar. Buiten is het een broeierige, nimmer vertoonde 10 graden Celcius (niks aan de hand met het klimaat verder) en binnen loopt de temperatuur ook snel op.
Jeroen heeft opnieuw indrukwekkende, kleurrijke analyses van het proefgedrag van Team Genotschap weten te produceren. Gewoon met Excel, geeft hij met tegenzin toe. Ron - altijd op zoek naar de volgende stap - suggereert de volgende keer gebruik te maken van IBM's Watson Analytics: dat is software die automatisch met suggesties kan komen welke wijnen gedronken moet worden. "Zou er wel eens op uit kunnen lopen dat we dan alleen nog maar Sauternes drinken" meent Jeroen.
Goed punt.
Rick heeft ter voorbereiding van de avond eens even flink schoongemaakt. Daarbij vond hij een fles Kaapse Pracht, de rode low-budget huiswijn van de ALDI uit het gezegende jaar 2005. Wie is er niet mee grootgebracht? Zo'n wijn zou na tien jaar rijpen nog uitstekend te drinken moeten zijn, dat is de voorzichtige hypothese. Het bouquet belooft veel: dat wekt associaties op met instant pudding, samen met een vleugje motorolie. Een eenzame vlieg begint rondjes te draaien rond de fles. Gek, niemand durft uiteindelijk een slok te nemen. "Bij het chemisch afval zetten" is Edwin's invoelende advies.
Goed. Dan niet.
Berno haalt de eerste fles tevoorschijn. Een
La Tour Figeac 2009. Een Franse wijn dus, volgens de Noord-Hollander "omdat we dat niet hebben afgesproken". Kijk, zo tonen we ballen. En dat is hard nodig ook, in een jaar waarin volgens het Genotschap de ontmannelijking van de maatschappij steeds zichtbaarder wordt. De laatste uitgave van de Playboy met naakte modellen, met Caitlyn Jenner als centerfold en power-vrouw; we geven slechts een willekeurige illustratie van deze onhoudbare situatie.
Ja, een lastig jaar, dat was het. Wat kun je anders zeggen over een 2015 waarin termen als
Gutmensch en
Bakfietsterreur gemeengoed werden en de felste discussies werden gevoerd over de
Blue Dress versus the
Gold Dress?

Terwijl Berno een eerste slok neemt ("lekkel hoor", hij verwijst hier op scherpzinnige wijze naar China, een land dat stelselmatig Franse wijnen aan het opkopen is) verliezen Edwin en Ron zich in een al snel uit de hand lopende discussie over het herkennen van tannines. Het hoe en waarom blijft onduidelijk, maar de discussie is er niet minder om. Heeft de La Tour Figeac nu bijvoorbeeld veel of juist weinig tannines? Onze
killer app Vivino geeft er geen uitsluitsel over. Wel wordt er daar een gemiddeld cijfer van 4.3 (uit 5) uitgedeeld, maar dat is voornamelijk door Chinezen en Japanners. Zo heeft de heer Tanaka - wie kent hem eigenlijk niet - maar liefst 5 sterren gegeven, een alles verpletterend inzicht.
Maar goed, Berno kan er ondertussen ook wat van. Na jaren van aanrommelen in het Genotschap als jongste lid - we noemen slechts het incident met een Georgische wijn - heeft hij zijn draai nu wel gevonden. De gemiddelde waardering van 41,83 spreekt boekdelen.
Ondertussen is de onvermijdelijke groepsfoto genomen. Opnieuw een stemmige selfie. Ron bezweert dat er nu toch echt een
selfie-drone zal worden gebruikt bij de 2016-editie. Een gemelijk schouderophalen van diverse betrokkenen volgt. Er is nog weinig vertrouwen, om volstrekt onduidelijke redenen.
Hans haalt een
Castel Giocondo, Brunello de Montalcino 2010 tevoorschijn. Ron neemt chocola waar ("maar geen tannines") Edwin neemt tannines waar ("maar geen chocola") en Jeroen houdt het op dropjes. Er worden schalen vergeleken. Hoe verhoudt die van Vivino zich bijvoorbeeld met die van Latour? Zou het zo kunnen zijn dat de 50 van de Latour-schaal eigenlijk hetzelfde is als een 5 bij Vivino? Natuurlijk niet. Er kan makkelijk boven de 50 worden gescoord, hoewel dit nog nooit bij benadering is gebeurd. Het genotschap beraadt zich over een waardering, terwijl Hans claimt het "niet over de klimaattop te willen hebben". Evengoed vraagt hij alle aanwezigen wat zij persoonlijk doen om de gemiddelde wereldtemperatuur 2 graden omlaag te krijgen. Een belangwekkende kwestie die minutenlang onbeantwoord blijft. Wel wordt er gescoord: er valt een mooie 40,83.

Edwin wil het duidelijk eens anders doen dit jaar. Hij heeft de Nieuw-Zeelandse
Esk Valley 2011 meegenomen. Een wijn die op aandringen van de leverancier vooraf wordt gedecanteerd. Er wordt voorzichtig een slok genomen; de wijn lijkt in eerste instantie minder hard aan te komen dan het bouquet suggereert. "Hoe oud mag iemand in het Genotschap eigenlijk zijn?". De vraag komt uiteraard van Hans, die mogelijk ooit als eerste met dit dilemma zou kunnen worden geconfronteerd. "Ik bedoel, een rechter mag maar maximaal 70 zijn". Zolang je maar niet kwijlt, is het wat betreft de aanwezigen wel in orde; de minimumleeftijd is uiteraard 18. "Ja, en je moet wel tannines kunnen herkennen" meent Edwin. Gelukkig maar. Dan nog even stemmen. Nieuw-Zeeland krijgt een aangename 40,33 voor de moeite.
Een fijne score, maar uiteraard slechts een voetnoot in de historie van het Genotschap, vooral vergeleken met de monumentale Latour 1994 - nog steeds de basis en de te kloppen maatstaf van de Schaal Van Latour. Jeroen is diep afgedaald in de
Kelders van Bergen en brengt een
Chateau Latour 1998 in. Want verdomme, vandaag moet het dan maar gaan gebeuren: het glazen plafond van 50 zal worden doorbroken. De emoties lopen hoog op. Iemand tweet #jesuisbordeaux. Er loopt een druppel langs de fles. Een (senior) lid van het gezelschap likt hem zonder gêne op. Jeroen oppert een toiletverstuiver met Latour-geur ("nou, die stallucht is er al" volgens Edwin). Ook Latour winegums zouden zomaar kunnen aanslaan op de mondiale consumentenmarkt.
De wijn heeft geen eind en toont zich prachtig complex. Toch wel net iets anders dan
Den Dorstige Man, een wijn die je volgens Edwin in kartonnen literpakken bij de Jumbo kunt kopen. "Ik kom ook wel bij de Jumbo" geeft Berno grif toe "maar niet op de wijnafdeling".
Terwijl bij elk slok Latour zich opnieuw een paralleluniversum ontvouwt, worden er voorzichtig voorspellingen voor het nieuwe jaar uitgewisseld. De hardnekkige trouwe lezer veert nu op, aangezien ondertussen wel bekend is hoe accuraat er door het Genotschap naar de nabije en verre toekomst wordt gekeken. Zo acht Ron het volmaakt onmogelijk dat Donald Trump de Republikeinse presidentskandidaat zal worden. Laat staan president. En als hij al de Republikeinse voorman wordt, dan zal dat zonder twijfel het einde van de Republikeinse partij inluiden, aldus het zelden falende orakel. Iedereen is het er wel over eens dat de wereld straks wordt geregeerd door power-vrouwen als Hillary Clinton en Angela Merkel. Rick ziet de PVV veruit de grootste partij in Nederland worden. Wilders zal maximaal 3 maanden premier zijn, dan zal zijn regering aan schandalen ten onder gaan. Jeroen wil graag vermeld hebben dat "Mr. Robot" de nieuwe, niet te vermijden TV-serie zal zijn, zonder meer vergelijkbaar met Breaking Bad.
Er wordt gestemd. Mede dankzij een 54 van Berno - en ondanks een 45 van Rick - knalt de wijn met een verpletterende 50,17 door de Latour geluidsbarrière. Met maar liefst 0,17 punten, dus. Het is iedereen wel duidelijk dat er vanavond een toxische mix is ontstaan van wilde onbezonnenheid en stalen zenuwen.
"Goed" zegt Edwin "welke hebben we nu?".
Nou, dat wordt een
Chateau Certan de May de Certan 2004, ingebracht door Pomerol-liefhebber Rick. Hans en Jeroen beginnen de fles omstandig te fotograferen, voor Vivino en zo. "Met die camera krijg je hem niet open hoor" merkt Rick fijntjes op. Het moet natuurlijk niet te lang gaan duren. Gelukkig, daar is het bouquet dan. Rick ruikt als eerste: "tja, saai, maar dit blijft gewoon op hetzelfde niveau als daarnet". Jeroen bespeurt het
stalletje van Jozef en Maria. Daar past de huisvlieg dan weer mooi bij, volgens Ron overigens een
spy drone, om onduidelijke redenen gestuurd vanuit een toekomstige parallelle realiteit. Met een 46,5 hoeft de wijn zich in ieder geval - in wat voor realiteit dan ook - niet te schamen in de slagschaduw van de Latour.

Nog even door-voorspellen dan maar. Hoe lang gaat van Gaal het nog uithouden bij Manchester United? De stemmen staken. Berno gelooft in 2 jaar. Rick, Edwin en Hans houden het op het lopende seizoen. Jeroen en Ron zien geen heil in meer dan 2 weken. Het gesprek komt onverhoeds op het fenomeen
Buurman en Buurman, iets waar Ron nog nooit van heeft gehoord. Edwin gebruikt Google om aan te tonen dat dit TV-verschijnsel wel degelijk verpletterend bestaat en bij werkelijk iedereen zeer bekend is. Ron wuift het bewijs op de Android weg: "in jouw realiteit is dit misschien zo, niet in de mijne".
De spionerende vlieg denkt er het zijne over. Die raakt bijna verstrikt in de net geopende
Chateau Clinet 2005 van Ron. En ook al hebben we het dan over
Death By Pomerol, het zou toch zonde zijn van alweer zo'n mooie Bordeaux. Ergens in het Verre Oosten wordt gemopperd. Hoe heeft deze wijn door de mazen kunnen glippen? De proevers drinken flink door, voor de zekerheid. De proefnotities sneuvelen daarbij, maar met een gemiddelde score van 44,67 is het duidelijk een gevalletje
Eat Your Heart Out, mr. Tanaka.
Er worden afspraken gemaakt voor de in te brengen wijnen in 2016. Gewoon, zodat er optimaal en gedocumenteerd geen opvolging plaatsvindt. "Ron, moet jij niet eens een Petrus regelen" vraagt er een. Die tweet iets met
#notmyreality en onthoudt zich verder van commentaar. Goed, klinkt als een
nee. Berno zal in ieder geval een Chileen op de kop tikken. Rick gaat op zoek naar een verpletterende Bandol, Hans een Portugees, Jeroen een Pauillac. Edwin zal "kijken wat ze op dat moment in de aanbieding hebben bij de Lidl". Tja, je bent vaste klant of je bent het niet.
Er wordt nog meer voorspeld. Gewoon, omdat het kan. Nederland zal een recordaantal medailles winnen op de Olympische spelen, vooral door - daar zijn ze weer - power-vrouwen als Dafne Schippers. ISIS zal in 2016 volgens Ron verder volledig worden vermorzeld.
De afsluitende Sauternes - een
Chateau Rieussec 2000 - krijgt ondertussen van kenners als Jeroen en Rick zomaar een 50. Berno zet er een 12 tegenover. Gelukkig, zo kennen we hem weer. De gemiddelde score van 40 kunnen we daarmee emotieloos wegzetten als statistisch irrelevant.
Om 12:45 is het welletjes. Van Kaapse Pracht via Death By Pomerol, Power-vrouwen en Fly Drones naar #jesuisbordeaux: het is gezellig rommelig geweest. Bovendien is het glazen plafond van de Schaal Van Latour - zij het met moeite - doorbroken. Een realiteit die we met smaak omarmen, parallel of niet.